26/08/12

LEITURA DE LS LUSÍADAS AN MIRANDÉS – FÁBIA RAPOSO




LEITURA DE LS LUSÍADAS AN MIRANDÉS – FÁBIA RAPOSO (Retrato 003)

Fábia Maria Raposo ye porsora na Scuola Secundaira de Miranda de l Douro. Tem 56 anhos i fui nacida an Bilasseco, ua de las tierras de l cunceilho de Bumioso adonde se fala mirandés. La sue formaçon ye an Stória, habendo defendido ua tese de mestrado na Ounibersidade de l Minho (2000) cun l títalo Estudo Demográfico de uma Paróquia do Planalto Mirandês, Palaçoulo (1656-1910)”. Tamien cumo repunsable de la biblioteca de la sue scuola ten lhuitado pula dibulgaçon de l mirandés.
Liu las stáncias 7 a 12 i 46 a 48 de l Canto I de Ls Lusíadas, ne l Festibal Antercéltico de Sendin 2012.
Apersentou se a ler acumpanhada de l sou tiu, Domingos Raposo i de la filha de dambos a dous, Sara Raposo, custituindo assi un grupo familiar de leitura, eisemplo de passaige de l teçtemunho de la nuossa lhéngua pa las giraçones mais nuobas.



LEITURA DE LS LUSÍADAS AN MIRANDÉS – DOMINGOS RAPOSO




LEITURA DE LS LUSÍADAS AN MIRANDÉS – DOMINGOS RAPOSO (Retrato 002)

La honra de abrir la leitura de Ls Lusíadas an mirandés, ne l Festibal Antercéltico de Sendin 2012, coubo le a Domingos Raposo. I nun poderie ser doutro mdo puis se trata de l 1.º porsor de mirandés i grande divulgador de la nuossa lhéngua, habendo sido un de ls cordenadores de la Cumbençon Ourtográfica de la Lhéngua Mirandesa i un lhuitador pula sue oufecializaçon. Nunca deixou de lhuitar pula nuossa lhéngua habendo publicado yá astanho l sou purmeiro lhibro “L Probe Ancantado / O Pobre Encantado” (ed. Humus).
Domingos Raposo ye de Malhadas i ten 60 anhos.
Liu las stáncias 1 a 6 i 49 a 52 de l Canto I.
Bieno acumpanhado pula sue tie Fábia Raposo i pula filha de dambos a dous, Sara Raposo, de que apersentaremos ls retratos a seguir. Apersentórun se, antoce, cumo grupo familiar, amostrando, cumo se quier, la passaige de l teçtemunho de la nuossa lhéngua de las giraçones mais bielhas pa las mais nuobas.


LEITURA DE LS LUSÍADAS AN MIRANDÉS – MESA DE ABERTURA




LEITURA DE LS LUSÍADAS AN MIRANDÉS – RETRATOS  - MESA DE ABERTURA (001)

Cumo pormetido, ampeçamos hoije la publicaçon de ls retratos de todas las pessonas que lírun Ls Lusíadas an mirandés. La publicaçon será tamien feita na páigina de l grupo de Lhéngua i Cultura Mirandesa i será ambiada pa la páigina pessonal de las pessonas retratadas, quando téngamos la morada.
Ls retratos fúrun todos sacados por Dinis Meirinhos i Alcides Meirinhos. Mas deiqui animamos a quien tamien tenga retratos a que los publique tamien eiqui, puis assi mais rica quedará la decumentaçon de l feito. Todas las pessonas de l retrato seran eidenteficadas, cun sue eidade i tierra, i las stáncias por eilhas lidas.
Mais ua beç eiqui se déixan ls parabienes a quien puoda dezir «you stube alhá» i a la Comisson de Leitura, que de todo tratou para que corrise bien. Este fui un feito que nunca bamos a squecer, ua grande jornada de bitalidade de la nuossa lhéngua.
L 1.º retrato que eiqui se deixa ye de la mesa que abriu l feito de la leitura, dezindo algues palabras de abertura, cun Mário Correia [1.º de la dreita], ourganizador de l Festibal Antercéltico de Sendin, António Santos [1.º de la squierda], diretor de la Scuola EB23 de Sendin, adonde se dou la leitura, i Amadeu Ferreira [2.º de la squierda], l ourganizador desta leitura de Ls Lusíadas. Tamien na mesa stá, al centro, l 1.º grupo, que ampeçou la leitura [Domingos, Fábia i Sara Raposo], mas deilhes será l segundo retrato.



22/08/12

Armanas




You gusto de tierra i tierra sou!
De cun eilha anchir l rugaço de nina
i botar polagueira pal pelo,
eimaginando la lhimpa.
De cun eilha anchir la gana,
fazer foios para znaugar,
sucos para regar.
Sécan-se las pieles,
risca-se l berniç de las unhas
mas ye cun la mano
que  cuntino a carinar la tierra eigual a mi,
uas bezes seca,
outras bezes anchuquecida,
uas bezes anspirada i a dar fruito,
outras,
nien palabra,
nien cherume,
nien lhumbriç ,
nien poema.

 Armanas,
dambas a dues somos sudor
an dies de calma,
touron ou resbalina
quando l sangre s´arrefece
ou se golséia,
flores ne l mandil
quando ye tiempo de frescor.

19/08/12

L PASTOR QUE SE METIU DE MARINEIRO, nuobo lhibro de Faustino Antão





Tubo lhugar l 12 d’agosto, ne l salon de l’Associação Sol Nascente an Zenízio, l salimiento de l nuobo lhibro de Faustino Antão, ourganizado pula Associaçon Nial de la Boubielha. Na mesa stubírun l persidente de l’ Associaçon Nial de la Boubielha Leonardo Antão que persidiu, l persidente de l’ Associaçon Sol Nascente Manuel Lopes, l persidente de la Cámara de Miranda drº Artur Nunes, Francisco Domingues an repersentaçon de Amadeu Ferreira que fizo l’ apersentaçon de l lhibro i l outor Faustino Antão.
Leonardo Antão ampeçou cun uas palabricas de agradecimento a todos ls persentes, passando la palabra a Manuel Lopes que dixo ser ua honra tener na sede de l’ Associaçon mais este salimiento dun lhibro. Apuis, l persidente de la Cámara agradeciu l cumbite dezindo que era ua honra star persente i que solo nun habie stado l anho atrasado ne l salimiento de ls lhibros de Adelaide, Alcina i Valter por bias de outros cumpermissos, sendo repersentado pula bereadora de la cultura drª Anabela Torrão.
Francisco Domingues, apuis de haber saludado la mesa i an special l outor, fizo un agradecimento a las pessonas de Zenízio que ténen sabido mantener la lhéngua i l sou patrimonho cultural bien bibos, sendo este patrimonho la fuonte pa ls scritores mirandeses i an special para Faustino Antão. Saludou tamien l’Eiditora Zéfiro na pessona de l drº Alenxandre que fizo ua aposta nestes nuobos scritores an lhéngua mirandesa i cun este lhibro de Faustino yá fúrun publicados 15 na coleçon “An Mirandés”, sendo cinco deilhes de scritores zenizienses. Saludou an seguida l’ Associaçon de lhéngua Mirandesa pul trabalho que ten benido a fazer ne l ansino i dibulgaçon de la Lhéngua i Cultura Mirandesa, bien cumo l apoio que ten dado als scritores, l mesmo dixo an relaçon a l’ associaçon Nial de la Boubielha pul apoio que ten benido a dar als scritores Zenizienses i pula ourganizaçon deste salimiento.  Falou tamien subre Faustino Antão que, antes destes dous lhibros, fui screbindo muitas páiginas puls çfrentes chamadeiros de l termo de Zenízio cumo pastor, cuntinando apuis esse camino cumo marineiro assi formando un lhibro de la sua bida, adonde fui a buer ls ansinamientos de l pobo i da la sue familha.
An repersentaçon de Amadeu Ferreira, Francisco Domingues fizo l’ apersentaçon de l lhibro, lendo un testo screbido por aquel, de que eiqui se déixan alguns cachicos. “L Pastor que se Metiu de Marineiro, ye l segundo lhibro de Faustino que, assi, bai fazendo ua berdadeira carreira de scritor. Eiqui le deixo, publicamente, ls mius parabienes i l recoincimiento por todo l que ten feito pula nuossa lhéngua i tamien pul nome de la tierra de Zenízio. I pulas sues gientes. I isso ye bien porque ls harois, ls personaiges prencipales de ls dous lhibros de Faustino, an special deste segundo lhibro, son la sue tierra i la sue giente que l criou i que l biu crecer cumo home. Tanto l feito de Faustino, cumo que estes harois díran para scrbir lhibros, era algo ampensable inda nun hai muito tiempo, i amuitos inda hoije l custa a acreditar.
Este nuobo lhibro de Faustino ye un lhibro de mimórias. Quando l fiç l zafiu pa l screbir, bai para uns dous anhos, lhougo el respundiu apersentando l que ides a poder ler: la bida dun rapazico, filho de la giente desta tierra, que daprendiu a ser pastor pul termo desta tierra, a puntos d’ esse oufício le haber quedado agarrado a la teç de l’ alma, del sacando ls ansinamientos pa la bida cun toda la sue dureç, las sues çficuldades, l sou atraso material, la pequenheç, desse mundo adonde muita beç era custoso respirar, subretodo un moço que querie coincer mundo, namorar, que tenie outras eideias. Poderie haber feito l que outros ténen feito que ye falar cun romantismo dessa bida, falseficando-la i apersentando-la mais quelor de rosa, que ye un modo de nun la respeitar nien de respeitar la giente que la bibiu. Las giraçones nuobas i las que han de benir, cumo la sue filha Suzana i sou nieto Afonso i tantos outros cumo eilhes, ténen dreito a coincer essa berdade i ténen de saber quanto fui preciso chubir de tan fondo até chegarmos adonde stamos agora.
Yá nun era sien tiempo que ls própios mirandese screbíssen subre eilhes mesmos i nó outros que porqui fúrun passando, ou l çcurso de l poder, mesmo de l lhocal, que siempre tubo un mirar de çprézio an relaçon al pobo i a la sue cultura, mesmo quando ten necidade de falar bien del. Mas essas son outras cuontas que la stória nun deixará de acertar a sou tiempo. Hoije ye die de fiesta i cumo de de fiesta ten de cuntinar’’.
Acabado de ler l testo de Amadeu Ferreira, falou l outor que ampeçou por le agradecer a las pessonas de la mesa, a las associaçones de Lhéngua Mirandesa i Nial de la Boubielha todo l apoio que l dórun i un agradecimento mui special a la giente de Zenízio. Subre l lhibro dixo que apuis de l’ apersentaçon que habie sido feita nun habie muito a dezir, mas acrescentando: “Quando falo ne l miu lhibro de la mie familha, stou tamien a falar de todas las familhas de Zenízio que tubírun las mesmas bibéncias, canseiras i muito tubírun que lhuitar para bencir tan çfícel bida.” Fizo an seguida un apelo para que nuoba giente se bote a screbir i a falar la lhéngua nun tenendo bergonha, mesmo quando nun l fáien lhougo bien a la purmeira. Solo assi ye possible nun deixar morrer se la lhéngua que ls nuossos antrepassados mos deixórun d´ardança.
Un bien haia a las associaçones de Lhéngua Mirandesa i Nial de la Boubielha, a la eiditora Zéfiro, al amigo Amadeu Ferreira i an special al outor Faustino Antão por mais este lhibro de mimórias que mos deixa, subre l modo de bida deste pobo.
Francisco Domingues






17/08/12

L Pastor que se metiu de Marineiro

"L pastor que se metiu de Marineiro"
Fui ua tarde de fiesta ne l salon de la Coletebidade de Genízio, a quando de la cerimónia de l lançamiento de l libro de l miu "armano" Faustino. Ls ouradores nesta cerimónia, nun poupórun eilugios al scritor, sendo que l mirandés Júlio Meirinhos assistente cumo tantos outros na plateia, fizo ua cúrtie, mas grandiosa anterbençon que, (i çculpai l termo) me ancheu las medidas nun çcurso simples, ua liçon de mirandés, d'ancorajamiento para todos ls Mirandeses nana tenéren bergonha de séren i faláren  l mirandés. Quedei mui cuntente i gustei de l'oubir falar. Por todo l qu'eilhi fui dezido an redror de la Léngua Mirandesa, de l librico i de l sou scritor Faustino solo tenemos que mos sentir ourgulhosos puls nuossos cunterráneos.

Partecipaçon de las associadas i associados na “lheitura de ls Lusíadas” que tubo lhugar ne ls dies 4 i 5 d’agosto an Sendin (Festibal Antercéltico)







(Son todos Associados de la ACRNB)

Cumo fui divulgado, ne l site de l’Associaçon, an bários sítios de l’anternete i lhougo apuis an “la Fuolha Mirandesa” de l Jornal Nordeste, eidiçon nº822 de 7 d’agosto, testo de l porsor Amadeu Ferreira, esta lheitura antegral de Ls Lusíadas, fui un de ls puonto alto de l Festival Anterceltico de Sendin.

Pula partecipaçon de mais dun ciento de pessonas de las mais bariadas eidades (zed ls siete até ls uitente i trés anhos d’eidade), cua duraçon d’arrimado a nuobe horas, de las mais bariadas porfissones i lhugares, fui ua jornada até anton nunca bista an lhado nanhun, pula partecipaçon na lheitura i de l numaro eilebadola que por alhá passórun para çcuitar este épico agora na lhéngua de l pobo mirandés.

Ls lhugares dadonde éran las lheitoras i lheitores, l’eidade que tenien, adonde morában i cumo era la sue graça, pouco amportaba, mas tamien nun fai mal nanhun dezir que la partecipaçon de ls associados/as de l’Ass. Cultural i Receatiba Nial de la Boubielhade, (l’alde de Zenízio) stubo mui buona. Até porque you mais tarde bien a saber, que esto de meter las pessonas nestas einiciatibas culturales, bota-les pica n’alma, lhougo repunsablidades i trabalho, dende ber muita giente de Lusiadas na mano a ler para nun fazer mala figura, até quedei a saber ls lien alhá pa ls Barreiros, ne l Salon de l’Associaçon i ne ls seranos.

Se só fusse para poner las pessonas a ler mais, yá era buono, i sendo mirandés muito melhor, mas fui na berdade ua jornada, que ajuntou l maior numaro de lheitores nun só lhugar, a miu ber nun bai a ser fácele repetir esta jornada.

Cumo quedou grabado, inda para alhá de todo, bai a ser un teçtemunho baliente pa las geraçones de l feturo, será mais un registro que quedará pa la stória, l ourganizador nun para de mos surpreender, quando cuidamos que yá fumos loinge inda saca de la cerrona einiciatibas desta grandura, einiciatibas que déixan to l mundo sastisfeito i contento, era ber to l mundo de sunriso que l’íba dua punta de la cara até la outra.
Nós ls boubielhos, até fazimos ua fiesta, ajuntemos-mos, saquemos retratos i naide querie salir de la sala de leitura, fumos ls redadeiros.

L trabalho puode ser de cada un, mas tamien eiqui l’Associaçon ten, a miu ber, muito mérito, porque ye neilha que fazemos la melitáncia de la cultura lhigada a la lhéngua mirandesa, i fui eilha (associados i associadas) que zde la purmeira hora agarrou de pies i manos l ansino, daprendizaige i la scrita segundo las reglas de la cumbençon.

Tal qual onte, tamien hoije i siempre, ls associadas i associados de l’Associaçon stan çponibles para dar las upas necáiras i pormober este património nacional, que ye l falar de l nuosso pobo.

Anformaçon
- Tamien las associadas  Irene Domingues (Zenízio) i Adelaide Monteiro (Speciosa) fazírun la sue partecipaçon na lheitura, mas nun fui capaç de ancuntrar retratos cun eiljas solas, dende las mies çculpas a eilhas i als lheitores 
- Irene Domingues stá ne l coletibo





15/08/12

Bobidicos maçacucas




Habien-me pedido auga, por cleméncia.
Stou farta de bos regar i para nada! Até yá uas poças bos fiç i apuis tapei para mantener la ceçon. Anque andeble, nun bos abandonei. Que beio you? Un mar de guias a tapar la tierra, flores ambergonhadas a cerrar ls uolhos, bobidicos cumo maçacucas, amubidos. Só ua ten quatro ou cinco bóbidas. Las outras, nien raça!... Se bos sembrei ne l mesmo die, sós porbentura capaç de me splicar essa buossa falta de respeito para mi que bos tengo tratado sien bos çfrançar?


D´oureilhas caídas, flores fechadas antes de las abeilhas l´habéren feito cuçquinhas a saber de puolos, bobidicos amubidos, mei ambergonhadas por séren machorras anque nun deséien, boziórun-me.
Boziou-me solo ua, la que habie ancarrapitado por ua rodriga de freijoneiro arriba, la única capaç de fazer ua boç que chegasse até mi.
Habie amarfanhado l freijoneiro, ancarrapitou até arriba i, de punta yá birada para baixo, muito mais fresca que las demais, boziou-me: Passas huorta abaixo, huorta arriba, alhabantas-mos las fuolhas para ber se tenemos bóbidas, regas las alfaces i ls freijoneiros i a nós, nada! Nun bés las oureilhas caídas de las mies armanas, las sues bides a quedar antressecas, ls sous bobidicos cun cara de maduros!?  


Hai cousas que nun te sei splicar, repundiu-me meio anreibada, meio ambergonhada, d´alhá de la punta mais alta de la rodriga, mesmo no sítio adonde cruza cun outra para se siguráren las dues i nun caíren cun la airaçada. (Habie roubado l campo a un freijoneiro i amarfanhou-lo). L que sei, houbi-lo als tematos eilhi, quando eilhes se queixában que tamien  astanho nun éran capazes de fazer criaçon. Dezie l Nalgatório al Xuxa: Ye un anho stapurado este! Tu bei que you até tengo puolos fuortes capazes de rebentar peinhas, mas cumo puodes ber, nun sou capaç nien de chegar al fondo de las flores. La mie fuorça nun ye maior que la dun peido rastreiro i, an menos de nada las mies flores bíran-se a caras al chano i pronto... Só sou capaç de sigurar uns tematos morrenhosos nas punticas de ls galhos.
Tamien you, respundiu l Xuxa! Tu bés que, anque pequeinho, siempre you questumaba tener ua pedreira de tematos. Mira para mi! Quatro ou cinco, uns tuortos, outros meio secos, outros meio spaixaracados...

Ende tenes! Quando ls tematos nun son capazes d´assigurar ls uobos, que mais nós, pobres bobideiras!, diç-me eilha.

Apuis si las reguei. Juro que yá m´habie dado la gana de le poner las raízes al sol.

Ua airaçada a puxar auga spertou-me de madrugada. Abri la jinela i cheirou-me a tierra molhada. Resfolguei fondo, tal i qual cumo las bobideiras eilhi acerca.
Fui mais aire do que auga, mas, assi i todo, porriba de la rega que habie dado, puode ser que, de maçacucas, ls bobidicos pássen a bóbidas an forma de cuorno, daqueilhas amarelhicas por drento, tan buonas pal caldo de coubes trunchudas cun freijones brancos.

Flores que béisan




 Cerrei la mano
para que las flores que alhá sembrei
nun bolássen tan temprano

Abri-la
i de sue poçanquita saliu
l´oulor de flores secas
tan fuorte
i tan único

cumo únicas son las flores
que médran
nácen i sécan
an manos de mulhier
Abri-la
i sembrei-la
porque na mano
medrará ua flor
siempre que la mulhier quejir

Abri la mano
an carinos de rosas
i cun eilhas te beisei

14/08/12

L salimiento de l Lhibro "L pastor que se metiu de marineiro"


L salimiento deste miu segundo lhibrico an mirandés, tal qual l purmeiro an 2009 (Nuobas Fábulas Mirandesas i Cuontas Sacadas de la Bida) antegrado na coleçon “An mirandés” de l’Eiditora “Zefiro”, só fui possible porque l porsor, ambestigador, tradutor, ansaista, scritor, poeta, jurista  Amadeu Ferreira, para alhá de las demais atebidades culturales, porfessionales, i deberes familiares, inda arranjar tiempo para ser respunsable desta colecon, adonde este lhibrico stá antegrado.

 Sien las upas, sien l sou ansinamiento, sien l sou ancentibo, l sou ampeinho, puis siempre tubo i ten palabras para me motibar i dar fuorças, puis mesmo que you sempre tenga ganas de screbir, nunca serie possible publicar fusse l que fusse, muito menos an mirandés.

Ye grácias al sou trabalho i dedicaçon a las pessonas, a la nuossa tierra, a la lhéngua que you i cuido nun m’anganhar muitos de nós cuntinamos a registrar i amar esta lhéngua, este património cultural.

Fai todo sien pedir nada a naide nien nada an troca, fai-lo por amor a las gientes i a la cultura, porque le gusta ser amigo de to l mundo porque quier ber felizes las pessonas i ber la lhéngua bien alta.

Debo-lo a el, este miu stado de felcidade, porque ye esse l modo cumo me sinto, l miu muito oubrigado i que Dius bos l pague.

 Mais ua beç l digo, l trabalho que todo esto dá, zde la correçon, la cumposiçon i la feitura de l lhibro, porque nunca será de mais, sien la sue dedicaçon i entrega, yá quantá you habie quedado pul caminho. Nunca serei capaç de pargar todo l que teneis feito amigo Amadeu, zde l purmeiro curso, passando pul outro lhibro yá publidado.

Dixe, zde l purmeiro curso fai anhos no Alto do Moinho - Corroios, cula colaboraçon de Francisco Domingues tamien cumo porsor, adonde muitos, cumo you, associados de l’Associaçon Cultural i Recreativa Nial de la Boubielha stubimos, fui ua einiciatiba daprendizaige an parcerie cula Associaçon de la Lhéngua Mirandesa.

A miu ber todo ampeçou eiqui, estes ansinamiento fúrun ls aliçaces, fui este l ampeço dua jornada que stá loinge de la fin, si, porque se dantes yá querie muito esta fala, agora amo-la dun jeito que yá nun sou capaç de passar sien eilha, çpierto, a drumir, an Zenízio, an Miranda, an Lisboua i quando fur pa l outro mundo, lhiebo-la.

Tamien, quiero eiqui deixar ua palabrica de reconhecimiento i agradecimeinto als respunsables de l’Eiditora, porque cuntínan a dar l melhor que ténen para que haba lhibros an mirandés, neste momiento çfícele i anubrado que l’eiconomie atrabessa.

I para ancerrar esta pequeinha crónica, nun podie deixar de prestar la mie houmenaige al pobo d’hoije i d’onte de Zenízio, al pobo mirandés an giral, a las gientes que alhá biben, trabálhan i cuntínan a falar mirandés, que bíncen atalancadeiros culturales i nunca çpégan de lhuitar para que esta hardança nun se muorra, a las gientes que se scapórun pul mundo i cun eilhes lhébórun un cachico de la sue tierra i fala, al termo que fui l miu canastrico, a to das las cousas que reçúman mirandés.

Nun percisaba, mas mais ua beç, cumo l fizo ne l dies de l salimiento de ls lhibros de Alcina Pires, Adelaide Monteiro i Válter Deusdado, l pobo de Zenízio dou probas de que quando ls filhos percísan ende stá, marca perséncia, i fúrun muitos, de manos dados culs amigos de Bilasseco, San Pedro, Miranda, Çicuiro, de la Speciosa, de Bergáncia, i de muitos mais lhugares, para dar fuorça, para acarinhar, balorizar, abraçar nun géstio de ternura i afeto.

Este pobo que me biu nacer, que ye amigo, cumpanheiro, son del estas cuontas que scribo, debo-lo a el l pouco que sei, ye a el que antrego este lhibro.

You, nuite de temporales

Sentada nua squina de l tiempo, sou tarde de temporal.
Ne l rugaço pongo las manos fries cumo que a spera que la chúbia se baia, l aire deixe de fungar, las óndias gigantes déixen de m´atrementar. Pongo las manos ne l rugaço, perdidas, cansadas, sien bida, a spera neste cais que se scacha, nua spera einútel, adonde ningun barco arrima, farol que nun dá seinhas.
De repente l lhuçfuçque ben, la nuite frie se striba, la nuite de ls noufrájos, la mie nuite. Sento-me ne ls çtroços, las óndias arrebéntan als mius pies, fuortes, gigantes i, la mie alma chora al modo de la rebentaçon.

 Sinto-me perdida, sien pontos cardinales, sien bússela, tentiando achar las caleijas de la madrugada que fuortemente deseio, la madrugada que tenga la frescura de la hourtelana, l cheiro de la madressilba, l gusto de la mora, la brancura i la dondieç de l lhino gasto.
La nuite tapou las frinchas a la madrugada, i, atafanhada pula ampoténcia de nacer, arreculhiu-se atrás de las anubradas cerradas cumo castielhos de fumo.
Alhá loinge un farol a amostrá-me outro rumo, un barco que se bolca, l miu rugaço que se alhaga, las mies manos que s´afógan, l miu peito que dá las últimas, l cais a derramá-se, i, you, nuite de temporales,… na squina de l tiempo adonde me sento…

13/08/12

STREMUNDIAR las palabras. Ye esso – apaixono-me pulas palabras airaçadas cumo perlas berdadeiras. Auga doce ó salada: gusto de stremundiar – nas palabras que tráigan l gusto brabo de l mar ó de l riu. Salbaiges sálen de la concha cumo se fússen agarradas por nuobo amor - mais bagamundo. Parece que se sinte l bruar de l riu ó de l mar a roçar ne l peito. L strelhumbre de las streilhas sal nas perlas. Alguas son menos purfeitas, squinadas; mas l´ancanto de l lhugar adonde fúrun ancuntradas bai a lhuzir por ende – acardito que si, porque salbaiges – las palabras – abrólhan assi arrolhadas an óndias salbaiges num arrepelo friu de perla rial salindo d'andrento de mi.

V ANCONTRO DE BLOGUERS (dia 18-08-2012)


LISTA DOS PARTICIPANTES JÁ CONFIRMADOS (32)

Adelaide Monteiro (2) *

Adriana Ferreira *

Alcides Meirinhos (3) *

Alcina Pires (2) *

Alfredo Cameirão *

Amadeu Ferreira *

António Cangueiro (2) *

Antonho Passareiro *

Arnaldo Firmino *

Artur Nunes *

Domingos Raposo *

Francisco Belharino (2) *

Henrique Gaiteiro *

Hermínio Bernardo *

José Almendra (2) *

Juan Carlos Gonzalez *

Luís Martins *

Manuel Ferreira (2) *

Mário Correia *

Miguel de Anta *

Teresa Almeida *

Tiégui (3) *

NOTA:

Os números à frente do nome têm a ver com o número dado por quem fez a inscrição, pelo que se omitiram os nomes.

Quem tiver problemas ou queira fazer mais inscrições pode fazê-lo até ao final do dia 16.

12/08/12

Nun hai rezones para cerrar l tribunal de Miranda de l Douro i outros



[Eiqui deixo l testo que le ambiei a la Senhora Menistra de la Justícia, por antermeio de l Delgado de la Orde de ls Abogados an Miranda, dr. António Neto, an júnio atrasado. Cun esta seguiu tamien ua bersion an pertués.]



NUN HAI REZONES PARA CERRAR L TRIBUNAL DE MIRANDA DE L DOURO I OUTROS, TAL CUMO FUI ANUNCIADO.
ESSA MEDIDA YE ANJUSTA I PELIGROSA. NUN PUODE, POR ESSO, SER TOMADA

Fui cun spanto que bi anunciado que iba a ser cerrado l tribunal de Miranda de l Douro i, cun el, bárias dezenas de outos. Anque yá se houbira amentado de l assunto hai uns anhos, nunca acreditei que la medida fura palantre, tan grabes son las sues cunsequenças. Para alhá de star ounido a l’andinaçon de ls mirandeses, deixo eiqui trés notas al cuidado de la Senhora Menistra de la Justícia, i de quien de dreito.


CERRAR TRIBUNALES YE DAR UN PASSO NE L SENTIDO DE QUANDO ÉRAMOS BÁRBELOS

Muito se ten falado de que la justícia ye un problema de Pertual i de ls pertueses: ls processos nun ándan i acában por prescrebir; diç se que hai ua justícia pa ls ricos i outra pa ls probes, puis quien nun ten denheiro deficelmente tenerá justícia; las pessonas son mais debrebe cundanadas ne ls jornales do que ne ls tribunales; ls tribunales stan atupidos cun caramelos de processos que melhor poderien ser resolbidos cun outros meios mais delgeiros i menos caros…. i la lista de problemas poderie cuntinar.
Para esses problemas de la justícia yá se anda a saber de seluçones hai muito tiempo, mas todo bai quedando na mesma i, al modo que l tiempo passa, bai de mal a pior. Uns quejírun tratar todo cumo un problema de férias, i fui l que se biu; agora hai outros que quieren resolber las cousas ancerrando uns 47 tribunales, i tamien nada bai a demudar quanto als problemas de fondo de la justícia. Ou melhor, algo demudará, mas hai que tener bien cuncéncia dessas mudanças: pessonas que ban a quedar cun menos justícia, cun ua justícia inda mais cara i bista mais al loinje, i essa ye ua giente houmilde, que muito trabalhou por este paíç, sendo esta mais ua paga a que ls governantes yá mos afazírun i a toda la giente de l anterior de l paiç.
Quieren medir la justícia an númaro de processos, an zlocaçones de tantos i tantos quilontros, todo aperpuosto por quien nunca quijo saber de la giente que mora nesses sítios i talbeç nien seia capaç de ls apuntar ne l mapa. Esso nun le amporta, hai que aperponer algo cun l argumiento de que se bai a poupar, mas nun son capazes (nun quieren, sien que s’antenda porquei!) de antender que todo bai a quedar mais caro. I bai a quedar mais caro, porque la degradaçon de la democracie nun ten précio i bai se a medir an abstençones, an zantresse, an refuorço de l cumplexo rial de abandono que dura hai cientos de anhos. Esse précio ye tan alto que puode poner an peligro la democracie. Cerrar tribunales ye dar tiros ne ls pies de la democracie, puis ls tribunales son un uorgano eissencial de la soberanie democrática.
A las bezes, hai pessonas que, quando quédan anrabiadas ou zourientadas, se bótan als cuntapies a todo l que ténen delantre, nien que seia ua piedra de la rue, ou anton çcarrégan ne ls mais fracos que eilhes i que le stéian a la mano. Ye esso que la Senhora Menistra de la Justícia stá a fazer al cerrar ls tribunales i, mais cedo ou mais tarde, l pie bai le a doler a sério, Dius querga que nun l cobre. Talbeç eilha cuide que stá a resolver algun problema, mas, se parar un sfergante para pensar, berá que ye un erro mais grande que Pertual.
Cunsagra la Custituiçon de la República Pertuesa que ls cidadanos son armanos delantre la lei [art. 13.º], mas cun todo esto nun se cunsigue ber adonde stá essa eigualdade fuora de la letra de la própria Custituiçon. Ye essa mesma lei fundamental que diç que «a todos le ye assegurado l acesso al dreito i als tribunales para defénsia de ls sous dreitos i antresses protegidos por lei…» [art. 20.º/1], mas l que an muitos destes causos se stá a passar ye ua berdadeira negaçon de l acesso a la justícia an cundiçones de denidade i de eigualdade cun ls outros cidadanos.
Todo esto quier dezir que l mundo nun puode demudar, que todo há de quedar sempre na mesma? Nada desso, mas la mudança ten de ser bista nó cumo ua stinçon de serbícios públicos i ua negaçon de l acesso de ls cidadanos a esses serbícios, mas cumo un modo de reforma de l Stado, que premita melhor prestar esses serbícios i nó rezones solo eiquenomicistas, inda porriba falsas cumo ye l causo.


UA POLÍTICA PA L ANTERIOR DE PAÍÇ

L percipal argumento apersentado para acabar cun l mais de ls tribunales ten a ber cun l pequeinho númaro de processos, l que quier dezir que eiqui nun se bei l problema de processos a mais que eisíste nas cidades cun mais populaçon. 
Hai poucos processos por dues rezones percipales: a la ua, porque hai menos giente, por bias de las zerteficaçon destas regiones de l paiç; mas ua segunda rezon, nun menos amportante, ye que nestes sítios la bida social i eiquenómica ye menos cumplexa i portanto nun ye ua naciente tan grande de porblemas que téngan de chegar als tribunales.
Ora, l que tenemos bisto ye ua política que an beç de cuntreriar la zerteficaçon la ten benido a acelarar pula salida de serbícios públicos eissenciales pa la bida de las pessonas, séian serbícios de quemunicaçon, an special l camboio, ls serbícios de eiducaçon, de salude, de correios i por ende afuora, nua sangrie sien fin, quier dezir até al zerto cumpleto. Agora ye la justícia, i qualquiera die seran outros serbícios, até que mais die menos die se decrete la proibiçon de morar nessas zonas, streformadas an eimensos parques naturales, ampróprios para pessonas bibíren, i adonde, quando muito, poderan eisistir algues barraiges de que ls moradores que cun eilhas súfren naba sácan an benefício. Ye un febre que cun todo quier acabar, an beç de reformar i de adequar a la situacion eisistente.
L argumento ye sempre l mesmo: nun hai dinheiro para mantener esses serbícios, que quedan mui caros. Ora, este argumento, l mais de las bezes, ye ua mintira pegada i amentar nel ye muita beç un ansulto a l’anteligença de las pessonas. La berdade ye que ls bários governos ténen deixado que se multeplíquen pequeinhas Lisbouas an cada sede de cunceilho, cun la criaçon de infrastruturas que nun sírben las pessonas i quédan a las moscas, solo para sastifazer la baidade de alguns, mas nó para serbir las pessoas.
Esta perpuosta yá ben de loinje i nun stá solo lhigada a este goberno, mas tamien al que bieno antes del, l que bate cierto cul modo cumo ls partidos de governo sempre ténen ancarado estas questiones: ne l eissencial stan de acordo, nó de modo abierto, contra l anterior de l paiç, mas de acordo para lo eignorar, para nun querer saber del, de acordo para subre el fazer abaixar un silenço sepulcral.
Antoce, l que hai que dezir ye mui simples: defina se ua política pa l anterior de l paiç i, a la par i de acordo cun eilha, ua política de reforma de l Stado, ende ancluídas las outarquies, que seia para serbir l pobo i nó las clientelas políticas de ls bários sítios. Ende poderá fazer sentido pensar tamien na question de ls tribunales. Baia por este caminho, Senhora Menistra, i nó por caminos sien sentido que inda porriba fúrun outros a ampeçar i a aperponer. Nun querga quedar cun esta mancha ne l sou currículo.


MIRANDA DE L DOURO, UA TIERRA QUE APLEDIA POR JUSTÍCIA

Miranda de l Douro ye la cidade mais a Nordeste de l paíç. Talbeç la que mais loinje queda de la capital, un de ls símbolos de l abandono de l anterior por parte de ls poderes públicos centrales zde hai seclos, mas tamien símbolo de la gana de ser pertués contra todo i contra todos.
Miranda de l Douro cunserba, inda hoije, la única lhéngua defrente de l pertués que se fala na Pertual, retombo de la formaçon de la nuossa nacionalidade i de la paisaije lhenguísta an que naciu Pertual i ls sous purmeiros reis. Esta ye ua matriç cultural que ten sido çpreziada por poderes públicos ciegos, que lhóuban Ls Lusíadas an palabras, mas çprézian l que eilhes cántan. 
Mas, por bias de la lhéngua que fala, Miranda de l Douro ye tamien un de ls símbolos mais grandes de la modernidade de Pertual, puis ancarna la diversidade contra l monolitismo, la cumbibença pacífica antre lhénguas i culturas contra la tiranie de ls poderes culturales, solo apostados na ganáncia i ls sous cultíssemos arautos a arrotar neocolonislismo por todos ls poros. L tiempo s’ancarregará de los chamar a la rezon, speremos que nessa altura yá nun seia tarde de mais.
Miranda de l Douro nun ye mais que las outras tierras, mas ls ataques que contra eilha son feitos al sacar dalhá l tribunal, son la spresson máxima de l abandono de anterior i la afirmaçon dua cultura que çprézia l que de mais balioso tenemos, dando eisemplo al paíç i al mundo dua mentalidade i dua política que çprézia l que de mais balioso produziu l género houmano, la sue cultura, las sues lhénguas, la lhuita stórica para que Pertual se tenga mantubido cumo naçon por seclos i seclos cun muito sangre de ls pobos de frunteira.
Por mi, cumo cidadano, spero que la rezon benga arriba cumo l azeite i que todas essas medidas que se eirien a tomar nun pássen dun suonho malo, i que la justícia cuntine a ser feita por tribunales acerca las populaçones, cun respeito pula eigualdade de ls cidadanos delantre la lei i cun assento nua política que tome l anterior de l paiç cumo ua parte de Pertual, cun respeito pula nuossa stória i pulas sues gientes.
Júnio de 2012
Amadeu Ferreira



1.º Cunceilho de Cuontas de l Praino Mirandés



Melra Cachelra ye l nome de l purmeiro cunceilho de cuntas i cuntadores de l Praino Mirandés, que se dará ne ls dies 3 i 4 de agosto de 2013, an Sendin, a la par de l 14.º Festibal Antrecéltico de Sendin. 

L secretariado de l'ourganizaçon de l purmeiro cunceilho de cuontas i cuntadores de l Praino Mirandés ten las seguintes pessonas: Mariana Gomes, Amadeu Ferreira i Jesé Pedro Bandarra.

Ne ls próssimos tiempos bamos a criar la comisson ourganizadora, cun pessonas de ls bários lhugares, que quedará ancarregue de la scuolha de ls cuntadores i de la sue apersentaçon.

quien quejir ler mais baia a http://www.facebook.com/melra.cachelra



10/08/12

Gurrefitos

Bota-me a las fieras!
Quiero spormentar
se sou capaç de fugir
i deixar de sentir
ls múscalos an gurrefitos
que me tuolhen l andar

Bota-me para l meio dun tornado!
Quiero que m´abane por drento
i por fuora
i me lhiebe estes nuolos
cumo quien arrinca un monstro
dun bientre a rebentar

Bota-me!,
mas bota-me
sien m´ampuxar.
I, se assi i todo bires que caio
ajuda-me a alhebantar.

De las fieras tengo miedo
i muita grima de l tornado
Mas bóta-me!
Quiero ber se las mies piernas
tamien s´assústan un cacho

06/08/12

LS LUSÍADAS


LA MARATONA DE LA LHEITURA DE LS LUSÍADAS AN MIRANDÉS

Fui ua berdadeira maratona de lheitura esta de lher ls Lusíadas an mirandés durante ls dous dies de l Festival Antercéltico.
Alhi quedou un manantial de anformaçon para un studo de la lhéngua, de ls modos de falar i lher. De las gientes i de las tierras de l Praino.
Houbo amprobiso, cuncentraçon, ampenho i arte!

Ampenho mostrou Leonardo!

Amprobiso, l mestre fui Alfredo Jantarada!

Ana Maria fui la arte de lher bien!

Adelaide Monteiro mostrou cumo se debe star al lher ls Lusíadas!

Mas l final fui magistral!
Parabienes a todos!

03/08/12

Ua nuite scalretada ( cuntica)

La nuite, apressiada, dou la mano a la lhuna pa la spustiçar para outros mundos. La nuite yá nien nuite se sentie de tan clara haber sido, scalretada nuite que chúbia nun pormetie, cumo dezie l pobo.

Lémbra-se-me que bai a chober, oubiu la nuite a un belhico quando eilha se porparaba para se muntar porriba dun çponer de l sol i cun sous seiotes negros cobrir l cielo. L belhico anteimaba an botar a trabalhar un motor para, mesmo mei a strelhumbre, regar la huorta cun seinhas de tener muita sede. Mais ua sticadela i,... nada! "Contracuosa-se" l motor este, dezie l belhico, por claro! Le que bal ye que hai seinhas d´auga i manhana quando eiqui chegar há-de todo tener las oureilhas guichas.

La nuite a spreitar por trás de ls anubrados quedou a cismar naquel "contracuosa-se". Staba anreibado l tiu i la nuite quedou mei acagatada Parecie-le qu´iba a sobrar par´eilha aqueilha fúria, agora que antraba de planton.
Miu dito, miu feito! Staba yá bien plantada de piquete no cielo a tomar cuonta de todo, quando, un munton de giente miraba l cielo, claro de lhuna an final de quarto creciente, strelhado.

"Contracuosa-se"!, dezie an coro un munton de giente. Cun tanta anubrada cumo se çpuso l sol i bedes la nuite cumo stá de scalretada! Parecie mesmo que s´eirie a amanhar ua auguita...i, nien raça deilha!...

La nuite, que todo bie derriba, assomou-se, sticou un pouco l cachaço i, inda a cismar naqueilha palabra, diç pareilha mesma: se nun m´apurcato, esta gente cun fúria, inde me bai a dar ua túndia, agora que l die bestiu l pejama i me deixou eiqui. You qu´até refresco i d´horas an quando boto ua ourbalheirica!...
Sticou inda mais l cachaço até abistar uas anubradas, todas pimponas, a scapar para outro mundo. Apuis, sticou l braço, fizo medrar la mano i nun repente puxou las anubradas outra beç pal cielo.
Las streilhas deixórun de piçcanhar i ls benairos de la nuite fúrun-se tingindo de cinza. Restaba la lhuna que se recusaba a salir. Nisto, la nuite agarrou-la pula mano, dou-le un ambarron  i spustiçou-la.

Nas rugas i nas casas yá nun habie seinha de giente. La nuite por fin sentiu-se nuite, ua nuite scura nun cielo anubrado. Sien saber porquei, yá nun sentiu l arrepelo na spina, yá nun tenie miedo de l que pudíra ser la abrangença de la palabra, puis staba-se a porparar para nuite d´auga.

Que marabilha de nuite!, oubie eilha soutra nuite.
Dou-le ua risica. Cun un solo géstio de braços abriu ls cortinados de l cielo i,... mais ua beç fui ua nuite scalretada.

02/08/12

L PAULITEIRO, jornal de las scuolas de Sendin




Yá se puode ber on line L Pauliteiro, febreiro - júlio, jornal de las scuolas de Sendin. Pus claro que ten cousas an Mirandés; para bos adoçar la boca, deixo eiqui la roupaige mirandesa de Calvin & Hobbes.










L tou grito
Nien un trinado d'abe a cruzar l cielo me derreterie assi: aquel grito era tou. Tan bibo cumo la frecha de lhuç que se sgueirou pula casa quando abri la puorta de l lhado naciente.
Era la surpresa de la fiesta, l'einocéncia dua ourora pura - la gana de bibir.
Soubo a calor de fogueira an nuite gilada. Tubo l poder debino de remoçar i fazer bibrar las cuordas dua abó cun sede de cantigas: esta fui dua ternura de arrepelar – l tou grito.
Griteste para te scunderes - cumo quien ten priessa de ser ancuntrada. Bolei na tua alegrie cumo se (presa naquel abraço) tubisse ancuntrado la rialidade de l paraíso.
Las tues palabras çpuntában bibrantes - an cachoneira biba, cun  ganas de me sentires adentro de l tou ouniberso.
Stralhórun foguetes de lhágrimas a rumpéren la suidade.

“Yoga” i tamien “gurus” ouportunistas...


 Fátima, 1917

Afinal fui ne l die 4 de l més atrasado que passou ne l telejornal mais bisto puls franceses ( l “20 heures” de l segundo canal de la telbison pública nesse paíç) un antressante decumentairo que podeis ber bós tamien  AQUI   i que amentaba de maneira clara ne l abuso de poder (psicológico i tamien financeiro) eisercido na Índia por ciertos andibíduos a que se dá alhá l nome de “guru(s)” qualificados assi i todo pul jornalista i comentador de l telejornal francés, lhougo ne l einício de l’apersentaçon de l decumentairo, cumo “falsos gurus”, gatunos mesmo (“escrocs” an francés), pessonas bestidas a la “ghandi”, mui anfluentes inda hoije na bida quotidiana i até política desse paíç, que cunseguírun alguns deilhes amuntonar fortunas colossales tornando-se multimilionairos mas an cundiçones mais que dubidosas, práticas oucultas i doutros tiempos i fugindo eibidentemente al fisco nun de ls países de l mundo adonde cientos de melhones de ls sous habitantes inda cuntínan a bibir na pobreza i ne l subzambuolbimiento an ciertos casos inda crónico i an grande scala. 

Sei que ne l die seguinte, tube oucasion de falar subre esse decumentairo cun dous colegas mius dambos a dous porsores de stória i geografie (an França essas dues diciplinas son siempre ansinadas puls mesmos porsores que ansínan tamien Eiducaçon Cíbica) i pareciu-mos eibidente que essas eimages cumo tamien ls comentairos mos habien a todos trés ampressionado talbeç, mas subretodo antressado, suscitado la nuossa curjidade...  Habie ua relaçon antre ls “gurus” (“guias” cumo splica ua adepta ne l einício de l decumentairo) i tamien essa prática chamada “yoga” que tamien eisiste ne ls nuossos países oucidentales afinal çtinada  a agir tanto a nible de l cuorpo cumo tamien de l cérebro yá que ls “gurus” son tamien “porsores de yoga”...

Ora quien mos ten falado, yá por dues bezes pul menos aqui neste site cumo inda acunteciu ultimamente, subre l yoga an Pertual ten sido Antonho Cangueiro... I cumo el mos dixo que houbo hai poucos dies, an Beja, l “Die Mundial de l Yoga”, a mi passou-me por acaso pula cabeça ir a saber de algo mais an relaçon a todo aqueilho que el mos dixo... Bai un a saber porquei !

Fui anton cumo nun podie deixar de ser al site de la “Confederação Portuguesa de Yoga » que ourganizou l tal ancontro mundial de que mos falou Antonho i an poucos segundos nesse mesmo site qual nun fui la mie stupefaçon de çcubrir, antre outras cousas, alguas linhas que para mi bundórun i son la proba por A mais B que you, por eisemplo, stou a melhones de anhos-luç de aderir un die ou mesmo de dar l mínimo de credibilidade a ua ourganizaçon cumo essa que puls bistos tenta atingir un determinado público... Un público que ganharie na mie oupenion an saber bien mais adonde stá a poner ls pies ! Essa ye la mie cumbicçon.

Las poucas linhas que para mi bastórun para me poner la pulga ne l oubido fúrun estas a perpósito de l “mestre” (i tamien “guru” afinal) Jorge Veiga e Castro de que tamien mos fala Antonho ne l sou testo subre esse Die Mundial de l Yoga ...

FÁTIMA
A outra grande referência de inspiração e Elevação do Mestre Jorge Veiga e Castro é a Manifestação da Kundaliní / Prakrti – Mahá Shakti – a Senhora que se revelou em 1917 em Fátima, e que pregou a urgente paragem do derramamento de sangue entre a Humanidade, a Fraternidade activa, e a Paz Mundial – o seu outro Grande Objectivo Universal.”

Depuis destas linhas, la mie decison quedou tomada. Screbirei un artigo que será eiditado aqui ne l Froles porque ye amportante que haba siempre lhiberdade de spesson mas tamien i nun hai que squecer esso: sprito crítico ! Bastante i até muito sprito crítico de la parte de todos nós tamien afinal !

Cun que anton, essa cunfederaçon torna ou pretende dar outra beç algun balor i legitimidade até - cumo acunteciu bai a fazer quaije cien anhos atrás (Mas quien ye que antre nós yá era bibo nessa altura para poder testemunhar cumo debe de ser?) - a las apariçones que houbo (cumo chegórun a acraditar i inda acradítan alguns inda hoije) an Fátima, an 1917 eisatamiente ??!!

Ancrible! Einacreditable! Un scándalo, na mie oupenion, cumo tamien i mais ua beç ua tentatiba de manipulaçon de la parte de alguns (inda outros desta beç) que nun quieren dar inda hoije la possebilidade de analizar la realidade (i nó ounicamente suonhos i quimeras !) cun pragmatismo i tamien l mássimo de oubjetibidade!  

Nun solo you haberie de dezir esto, tamien ls mius dous colegas franceses antre todos ls outros de ls mius colegas i que todos ls anhos analízan (mas oubregatoriamente de maneira oubjetiba i nó partidária) i lhieban ls alunos de l último anho de l liceu an particular a refletir, porque faç parte de ls programas oufeciales,  subre la situaçon atual dun paíç tan grande i tan poboado cumo la Índia...

La  Índia... !

cumo talbeç tamien Pertual quien sabe afinal anque mais pequeinho i bien menos poboado ??!!

N.B. Ye berdade ! Aqui pouco se falou inda subre las apariçones de Fátima ! Un die destes ten que APARCER assi i todo l’ouportunidade ou mesmo l’oucasion de l fazer !  MILAGRE ! Bonda carregar an alguns botonicos i fazer trabalhar ls neurónios, cun que anton !

31/07/12

PROGRAMA DE L V ANCONTRO


V ANCONTRO DE BLOGUERS DE L PRAINO I DE LHÉNGUA MIRANDESA

18 de Agosto de 2012

LOCAL:

Pertual – Praino - Sendin i Atanor

PROGRAMA

Ajuntouro:

Antre las 9 i las 10h ne l'adro de la Eigreija de Sendin que se ancuntrará abierta para las pessonas podéren bejitar. L’eimage de Santo Cristo, será de l séclo XIII.
Ne l’adro haberá ua mesa cun doces, figos i ua garrafica de augardiente i outra de licor, ls que quejíren un café ó un copo de lheite ténen que ir als cafés alhi acerquita.

10h – Cunseilho:

- L presidente de la Junta dará las bien benidas
- Tiu Almendra falará de l cunseilho
- Antonho Cangueiro apresentará l programa para todos sabéren cumo bai a ser la ronda por Sendin i dará ls cunseilhos para que todo cuorra bien!

10h30m – Ronda pulas rues:

- De l’adro la ronda seguirá até a la rue de l Canzielho i a la antrada de la rue podereis ber ua de las casas mais típicas, adonde se fázen las tradicionales capas de honra i la Grabiela, la casa adonde se ampeçou a cozinhar la “puosta mirandesa” cumo se fai hoije ne ls restourantes.
- La ronda seguirá pula rue de l Canzielho, cun paraige na casa adonde naciu Francisco Guerra de que fala Leite de Vasconcelos – Amadeu Ferreira mos irá a dar amboras amportantes i ls duonhos de la casa, tenerán un licorico para mos adoçar la boca.
- Dalhi bamos al Lhargo de l Canzielho, sítio de ls tradicionales bailes i onde houbo la purmeira scuola de Sendin.
- La ronda cuntinará até la Fuonte de l Lhugar i al Lhargo de la Parreira. Mário Correia falará de ls bailes i de la música.
- Subiremos la rue de l Barrialto, adonde habie la piedra redonda de que fala la cantiga de l “Tirioni” - Na rue de l Barrialto – Hai ua piedra redonda – Onde se séntan ls moços – Quando fázen la ronda.
- La caleija de la Tenerie será puonto de passaige até la rue de la Fráuga. Amadeu Ferreira algo tenerá a dezir de “la Bouba de la Tenerie” i pararemos nas casas de turismo rural – La Tenerie i l Curral de tiu Pino adonde iremos a ber se mos dán un aperitibo.

- 11h30m – 12h - Pequeinha paraige para bejitar l artesanato alhi bien acerquita.

- 12h - Cuntina la ronda:

- Até a la capielha de Santo Cristo i dalhi al Sagrado para agarrar ls carros. Na capielha podereis apreciar ua tela, que ye ua de las pinturas mais baliosas de las capielhas i eigreijas de l Nordeste, l Senhor de la Buona Muorte, un fresco i ua ara botiba de que alguien bos falará.

- 12h30m - Romarie al semitério de Sendin

- Ida a poner un ramo de froles na campa de l Pe.Mourinho.

- 13h30m – Almuorço:

- An Atenor, na Associaçon – Bitela i cordeiro assado, bino, fruita i café.

- 15h30m – Tarde cultural:

- Ua palabrica pals porsores de lhéngua mirandesa.
- Apresentaçon de l libro subre un trabalho de la stória i arqueologie de Atanor, de l drº. Hermínio Bernardo. 
- Palhestra por Juan Carlos González, porsor de l Anstituto (licéu) de Toro (Zamora), subre l Sanabrés, que ye lhionés, i las ambestigaçones que ende fizo l porsor Krüger ne l ampeço de l sieclo" XX.
- La palabra als blogueiros.

NOTA:

- La cerbeija artesanal SARTI stará alhi i na Associaçon tenereis mais bebidas fresquitas. Apuis cada un puode ir adonde l dir la gana.

Tamien haberá amprebistos, mas ls mardomos farán de cuonta que nun sabén de nada!

Se achais pouco quedai an casa, mas para ir teneis que lhebar 15 euros pul menos!

Anscriçones:

António Cangueiro – telm – 967556914

José Almendra – telm – 965429750

Junto de qualquiera amigo de la lhéngua que faga chegar la anformaçon als mardomos até dous dies antes de l’ancontro.