16/06/15

Nino sbolácia óndias de lhiberdade






Tocórun campaninas, nó de Toledo. Relhistros, registros de mie memória. Eimages. Pantalha de cinema na mie cabeça. Tenémos cousas…. cumo splicá las? Talbeç  tener stado a outelizar l facebook. Stou an Lisboua a quemunicar cula aldé, ampensable an tiempos de you nino. 
Ende biajei. Eilhi staba you, na mie aldé, defronte a casa de mius pais. Un barranco. Uas piedras segurában tierra que le daba altura. A todo l correr, an purpianho, ua adega i armazen grande. Andreto lhagares i pipas mui grandes. Homes de calças arrefucidas a pisar ubas, nun los çtingo. L donho i amo, si, beio lo caminar. Manos trás las cuostas, sempre a bejiar, la jeira tenie que ser bien ganha, la cumberseta çtraie ls trabalhadores.
L barranco tenie serbentie. Camiones grandes arrimában se para más fácele strafugar l bino de cubas de l’adega para cubas de l camion. Seguíen apuis para baixo, Régua, Porto….. Tamien l’azeituna d’ambarque quedaba guardada ne ls lhagares até ser çpachada, bendida. Nuoba temporada de camiones a s’ancustáren al barranco.
Nun sei l que se passou. Na mie cabeça nun staba persente falar desto. Bieno nun repente. Metiu se delantre de miu purmeiro pensar, eimage. Bamos alhá, eilhi stou, anriba l barranco, scarranchado ne l banquito, mais me parece de pies. Las andorinas, anfileiradas ne ls filos de letecidade, agarrar las purmeiras raçadas de sol de la purmanhana, cantarólan nun chilreio de gustar de scuitar, amostrando sous papicos brancos i bicos arrosados.
L garoto, - acaso you, agarrado a ua canha que miu pai habie cortado i traído de l huorto lhuzie adonde crecien ne l rieiro, inda crécen, arrimadicas uas a outras – spetaba ua pruma branca ne l anzol çpindurado de l filo de nylon. La pesca, caça íba ampeçar. La pruma relhampa, andorinas a buoltas chilreian a querer acaçar la pruma para fazer seus nius. Ua mais fouta, abica la pruma, queda se presa al anzol. Agarro la, çprendo la, festicas cuntinas na sue cabecica, miles perdones pula tener acaçado i picado. Lharga cumbersa. Assossegar bater de coraçonico assustado que antre manos la segúran i prénden. Streformada concha de manos fechadas an ambuça, alas çprenden se an bolo de cuntentamiento. Nino sbolácia óndias de lhiberdade para l’ eiternidade…

15/06/15

“Nun cúnten cumigo”




Talbeç tenga sido esta la frase (nun ye un dito) que mais m’atelundrou ne ls redadeiros dies.

Puode dezir-se que ye un cacho dun çcurso i assi perde l sentido rial, mas tamien se puode dezir que ye un cacho que se puode agarrar i del tirar cunclusones mesmo que seian de fazer caçuada. Porque se fusse dezida por mi ou anté por milhones de pertueses, nua cumbersa, çcurso, palhestra eilha nun ten qualquier arrimo. You nien milhones de pertueses nun tenemos respunsablidades de gobernaçon nien agora nien ne l redadeiro quarto de seclo. I esso fai toda la çfrença. Tubimos si muitas capacidades, fúran-mos si pedidos muitos sascrefícios i muitas fúrun las bezes que queriemos cuntar cun quien tenie respunsablidades ne ls çtinos deste paíç.

Cumo se nun chegasse “nun cúnten cumigo” cuido que gerou por todo este mesmo paíç un buono ajuntou de quien dixo “nós yá sabiemos” que nun podiemos cuntar.


I assi bai l reino de sue majestade, balhamos saber que ten ls dies cuntados.

14/06/15

A la cumbersa cun



L Padre Basileu Pires, natural de Zenízio, adonde naciu an 1954 i hoje nun ten dúbedas an dezir que la lhéngua mirandesa "ye ua mais balie, pus la cultura mirandesa anriquece-me".
La anterbista acunteciu an Maio de 2009 i fui feita pul nuosso Mestre Amadeu Ferreira
Cun publicaçon da "Fuolha Mirandesa JN", pongo-la neste sítio porque ye buono relhembrar i eiqui ben muita giente a lher.


A la cumbersa cun 

Studou ne l seminário de ls Padres Marianos an Balsamon i an Fátima, fazendo l curso de Teologie na Ounibersidade Católica an Lisboua. Fui ourdenado padre an 1981. Passou trés anhos na Ounibersidade Salesiana de Roma (1980-83), adonde fizo la lhicenciatura an Pastoral Jubenil. Zdende ten passado por bárias casas de ls Marianos an Pertual, i zampenhou funciones nessa Cungregaçon cumo Reitor de l Seminário Mariano de Fátima, antre outras. Hoije ye l Superior de ls Marianos an Pertual, fazendo muitas outras cousas. La pequeinha nota biográfica que mos ambiou acaba assi: «Sou un home feliç porque me antreguei i procuro antregar-me todos ls dies a Cristo no serbiço de ls armanos. La mie felcidade stá an ser amado por Jasus Cristo i an amar als mius armanos, que son todos ls homes.»
Fui un gusto mui grande haber anterbistado l Padre Basileu i deixar eiqui las sues palabras, screbidas an mirandés pul sou punho. Este ye mais un teçtemunho de que la lhéngua mirandesa nun se muorre mesmo quando ls que la fálan se ban pul mundo i déixan de tener cun quien la falar. Bien háiades Padre Basileu pul buosso teçtemunho i que el seia mais un ancentibo para todos nós cuntinarmos a falar la nuossa lhéngua i a lhuitar por eilha, stéiamos adonde stubirmos.
Amadeu Ferreira


FM (FUOLHA MIRANDESA) - Quando i cumo daprendistes la lhéngua mirandesa?
BP (Padre Basileu Pires) - Daprandi la lhéngua mirandesa cul lheite, na mie família i na mie tierra, pus you nasci an Zenízio.

FM - Até salirdes de Zenízio, para studar, que lhéngua mais falábades? 
BP - Falaba mais l mirandés. Durante la mie anfáncia siempre l falei, seia quando andube culas bacas seia nas relaçones culas pessonas mais bielhas i culs colegas de la scuola. Solo falaba grabe cula porsora i quando iba a Miranda.

FM - I apuis de salirdes de Zenízio cuntinestes a falar la lhéngua mirandesa? Ou solo la falábades quando beniedes a Zenízio i cula família?
BP - Ne l seminário, para adonde fui, nun falaba mirandés, pus ls outros colegas nun conhecien la nuossa lhéngua i tamien tenie un pouco de bergonha de la falar. Por isso, ne l seminário solo falaba grabe.
L mirandés solo l falaba quando benie a Zenízio nas férias de l Natal, de la Páscoa i de l berano. Na nuossa tierra solo se falaba mirandés. Alguns studantes armában-se an amportantes i falában grabe. Anton las outras pessonas dezien: “Olha, yá pensa que ye mais que ls outros. Yá ben a falar grabe!”

FM - Algua beç sentistes que fazien caçuada de bós por bias de la pernúncia?
BP - You nunca senti isso. Agora, a las bezes, até áchan grácia cun las mies spressones mirandesas!

FM - Sodes un home de Eigreija i de cultura: achais que l saber mirandés algua
beç bos perjudicou, de algua maneira que fusse?
BP - Nó, pul cuntrário! Sinto-me feliç por ser mirandés! Ye ua mais balie, pus la cultura mirandesa anriquece-me.

FM - Cumo ancarais todo este mobimiento de renacimeinto de l mirandés?
BP - Beio cun agrado este mobimiento de l studo de l mirandés. Trata-se de cultibar la nuossa eidentidade. Pa quien naciu nas tierras adonde solo se falaba mirandés, la lhéngua fai parte de nós, reconhecemos-mos neilha, sentimos-mos bien an falá-la. Por isso beio cun alegrie l sfuorço que bós teneis an Lisboua para dibulgar la lhéngua mirandesa. Sei que teneis ua scuola adonde se daprende a falar i a screbir l mirandés, segundo la Cumbençon Ourtugráfica. Ançantibo-bos a cuntinar. Tamien bou acumpanhando las atebidades de la Associaçon de l Nial de la Boubielha de ls Zenizienses, cun la sede aí pula capital, bien cumo l site que ten. Ténen feito muito para dar a conhecer la nuossa tierra, la su stória, la lhéngua i las pessonas. Parabienes!

FM - Que achais que debe de ser feito para melhor dibulgar i perserbar la
lhéngua i la cultura mirandesas?
BP - Acho que yá se fizo muito i bien. Ye cuntinar na mesma direçon. Mas isso que se ten feito aí por Lisboua i alredores, acho que tamiem se debie fazer ne l cunceilho de Miranda de l Douro, ancentibando las pessonas a daprender a screbir l mirandés i a falá-lo, para que nun se perda la lhéngua. 

Anterbista de Amadeu Ferreira

11/06/15

Pormessas



Nunca me dei mal cun pormessas, nien tan pouco cun quien las fai.

Dou-me si mal culas promessas nun cumpridas que ye l mesmo que dezir cun quien las fai i nun las cúmpre. Tamien you nun sou mui dado a fazer promessas mas esso tamien nun amporta, l que amporta ye que sou admirador de quien cúmpre.

Bibimos un tiempo muito lhigado a la cultura de pormeter, fázen-se pormessas relegiosas, políticas, familiares, pormessas por todo i por nada, mas se cuidais que nien siempre fui assi anganhais-bos, siempre se pormetiu.
L que stá defrente, l que demudou a miu ber, ye que agora fázen-se muitas mas cúmpren-se mui poucas.
Por esso eiqui a dies, lhembrei-me dua cuonta de promessas que un grande amigo miu me cuntou, i fui berdade, nun le dixe que l’iba a cuntar eiqui, mas cumo l’amisade ye muita i el ye un home d’H grande, nun l bai lhebar a mal, nun bou perder essa amisade.
Anton fui assi, cumo muitos sáben, ls de loinge i que studórun an Bergáncia ne ls anhos setenta de l seclo datrás, fusse rapaç ou rapaza, quedaba an casa d’acolhimiento, i quedaba cumo se fusse de la família, eilhes podien dar-le recados, fazer recomendaçones, se studaba ou nó i até sujeito a pormessas.
Assi acunteciu cul miu amigo, la tie pormetiu qu’el lhebarie a Nuossa Senhora de l Naso un alqueire de trigo s’el quedasse bien ne l quinto anho. I quedou bien, passou l anho, mas nien era preciso, el siempre antrou bien na matéria, tal que pula bida afuora fui un de ls stramuntanos cun sussesso, chegou alto cumo quadro de l eisército.
 Acabado que staba l anho chegou l’hora de cumprir la promessa. Sou abó un die a la purmanhana, dixo-le para meter l alqueire de trigo nun saco, botou l cabalho fuora de las loijas i ende ban, abó dacabalho i l rapaç de saco a las cuostas. Mas, nun fui preciso muito apuis de salir de Caçareilhos i lhougo que passou las Funtásias n’ancuosta l buono de l rapaç yá botaba ls bofes fuora, sou abó mirou-lo i dixo-le:
-Bota acá l saco i chube-te, assi cuntinórun a cara a la Cruç de Bal Molhado, Caleija de la Spadanhas, Cabeça Gorda, Speciosa i yá n’ancuosta cul Santuario Mariano a bista tornou dezir-le:
-Puodes descer de l cabalho i meter l saco a las cuosta i lhebar-lo até l altar.
Staba assi la pormessa cumprida que la tie por afeiçon i dedicaçon habie pormetido.
 Cumo estas cousas d’abós i nietos ne l que toca a remediar sascrafícios fui siempre regla d’ouro, todo quedou bien.
Que you saba Nuossa Senhora de l Naso, la Maizica de l Cielo, la Mai de ls Mirandeses se l soubo nunca dixo nada, l que sei ye que inda hoije ls dous se dan bien i ye ua amizade que stá para durar.

Cumo se cúmpren las pormessas nun cunta, l que cunta ye cumpri-las



07/06/15

L’amportáncia i balor de las einiciatibas culturales



Quiero eiqui deixar l miu teçtemunho a todos ls lheitores deste sítio (blog) de quanto m’alegrou tener stado nua einiciatiba cultural lhigada a la lhéngua mirandesa que tubo lhugar ne l sábado passado na Praça das Flores (Lisboa).

Tamien de l’amportáncia que ténen estas einiciatibas de dibulgaçon, que son al mesmo tiempo liçones de daprendizage. Yá l nuosso Mestre Amadeu dezie que la nuossa lhéngua percisa de todo i de todos, séian palhestas, lheituras, amuostras de publicaçones, de lhibros, d’ansino de la scrita seia eilha an cuontas, lhiendas, crónicas an jornales, n’anternete.

A las bezes até cuidamos que estas einiciatibas son pequeinhas, porque stá pouca giente, mas l que ye preciso ye que la mensaige passe, i nunca saberemos até adonde eilha chega, que puode chegar bien loinge. I para poucos ou muitos hai que la dibulgar hai que spertar las gientes porque solo assi un die las anstituiçones tomáran cuncéncia de l que ténen que fazer por este patrimónho.

I quando la mensaige ye dibulgada cumo fui esta pul porsor Alfredo Cameirão, que agarrou a modos de liçon nas cousas de l nuossa lhéngua bien de l tiempo datrás, de la sue ourige, território i gientes anté ls dies d’hoije, splicada cun toda la sabedorie, todo l mundo daprende i anriqueçe. Fui un regalo ber l antresse i curjidade que toda la giente alhá stubo amostrou. Esto só mos pude querer dezir que hai necidade, de todos i todas andebidualmente, de las associaçones i anstituiçones cumo coletibos mais ampeinho. La lhéngua mirandesa merece.

Nun fazer ou trabar einiciatibas anque téngan cumo oujetibo traier a la lhuç de l mundo coincimientos ye un eirro.

Ls mius parabienes als ouganizadores i partecipantes an special al porsor Alfredo Cameirão i toda l'eiquipa  de la área cultural de la Cámera de Miranda de l Douro.




06/06/15

Balorizar l trabalho de ls outros debie ser un don.


Até hai uns tiempos datrás you nun paraba para pensar, tengo cuncéncia desso.

Agarrado a todo l que fazie, botaba dedicaçon i entrega total.
Dízen ls antendidos nestas cousas de las ciéncias de l’houmanidade que siempre fizo bien a to l mundo, parar de beç an quando un cachico. Aporbeita-lo para fazer reflecion de la bida, nuossas posturas culs outros, tarefas que aceitemos, eisame de las atebidades lhaborais i culturais.

I quien sou you pa ls zmintir!

Mais digo, esses studiosos, antendidos na matéria ténen rezon.
Puis bien, you por rezones bárias stou-me dando cunta quanto ye buono parar para refletir, fazer ua abaluaçon de todo l que stá al miu redor, l trabalho que fiç, se buono ou malo, abaluar las cumpanhies que tube i tengo, las scuolhas que fiç, las amizades se son berdadeiras ou falsas, de quien dá balor ou quien çprézia.
Neste cachicos chego a muitas i buonas conclusones, nien todo l que fiç fui bien feito, fui buono, tamien me dei cunta que nien todas las scuolhas na mie bida fúrun buonas, nien todas las amizades son berdadeiras.

Par’alhá destas i muitas outras conclusones inda me dei cunta,  que ye la que mais me duol, porque sou trabalhador, dedicado i fago las cousas cun hounestidade, algua giente zprézia l miu trabalho.



Splicaçon, só ancuntro ua, só zprézia l trabalho de ls outros quien nun fai nada, porque esses nun sáben dar balor, nun le custa.

04/06/15

Ua lhona



Muitas son las bezes que mos anraibamos porque ls pertueses sáben pouco de geografie de l paiç ou ounibersal.
Mas nun tenemos rezon, se hai por ende muita giente que nun sabe adonde queda l praino Mirandés, las Astúrias, ls Pirineus ou mesmo l Eiran, tamien assi acuntece cun muita buona giente doutros paízes.

Bonda de botar a baixo ls nuossos i l que ye nuosso.

Se nó mirai:
Ua nina francesa, culs sous dieç anhos, chegou de la scuola mui choramingona.
Sue mai quando la biu assi triste percurou-le:
L que tenes?
Tube un zeno an geografie, nun sei adonde queda Pertual!
Sue mai nun perdiu tiempo i dixo-le:
Trai-me ende l mapa.
Mirou, tornou a mirar, buoltas i mais buoltas i nada. Bendo que nun ancuntraba dixo-le:

Trai-me l mapa de la region, Pertual nun debe quedar mui loinge, porque la senhora que ben fazer trabalhos eiqui a casa ye pertuesa i ben de bicicleta.


02/06/15

Seinhas Stóricas

Seinhas dantes

-Un die deste quando andaba n'anternete, percurando cousas d'antresse Stórico, antressei-me por este sítio   -  http://www.rotaterrafria.com/pages/21 -  ende bi que bien arrimado a mie tierra ou seia ne l termo de Zenízio, habie (eili pa ls lhados de las Lhumbardas) ua "Mamoa".

L mais antressante de todo esto ye que, mesmo oubindo falar nesta seinha Stórica, nunca la bi, nun sei nada deilha. I ua cousa you tengo cierta ye que nun stá a público ou seia, nun hai romaries a este teçtemunho.

Que you saba, nun stá assinalado l lhocal, nien tan pouco dibulgado.

Até m'astrebie perguntar quantos Zenizienses ye que la besítan?

Nun serán muitos.

L que ye pena puis ne l nuosso termo nun hai assi tantas seinhas Stórica que mos demos al luxo de nun publicitar este.

(ende queda l retratico para melhor localizaçon)



31/05/15

Anformaçon



Anformaçon

Zde muitos anhos que sou assinante de l Jornal Nordeste l que me permite quedar a la par de muitas nuobas de la region de l Nordeste Stramuntano.

Tamien quedar a saber eideias i oupeniones, subre ls muitos temas que ende son screbidos.

Nas dues redadeiras eidiçones fúrun screbidos i assinados dous trabalhos que me merecírun muita atencion, screbidos por Jorge Nunes, pessona mui conhecida i que mos merece stima i admiraçon. 

L tema era l nuosso amigo, i porsor Amadeu Ferreira -Transmontano Sábio e Peregrino.

Dous testos de muito conhecimiento i amportáncia, dado séren rebelatibos de quien fui este trabalhador, Amadeu i l'amportáncia que ten subre la cultura, you li i reli.

Porque spertou an mi muito anterresse cuido que tamien será para muita giente, dende you falar eiqui neilhes, tamien deixo dous retraticos subre ls testos que se puoden lher.




30/05/15

La quelor d'aquesta madrugada an la primabera brasileira nun deixa-me drumir i dou-me ganas d'atualizar-bos subre ls mius studos lhenguísticos.
Fai quaijeque dous anhos ando a studar l guarani, ũa lhéngua indígena de l'América de l Sul oufecial ne l Paraguai i falada por mais de 7 milhones de pessonas naquel paíç, para alhá de l'Argentina, Bolíbia i Brasil. Ye la percipal lhéngua indígena de l cuntinente i tamien oufecial ne l MERCOSUL. Fúrun ũa besita al Paraguai an 2013, para alhá de la chegada de bários paraguaios a la mie cidade para lhaboriar, que fazírun-me antressar-me por daprender esta lhéngua. Cunfesso-bos que ye la lhéngua mais çfícil qu'yá studei, i inda nun puosso mantener ũa cumbersa mui demorada an guarani. Mas puosso apersentar-bos un bocadico daquesta lhéngua tan antressante. L guarani ye ũa lhéngua aglutinante, ó seia, formada por prefixos i sufixos que júntan-se a ũa palabra para dar bários sentidos a las frases.

EISEMPLO (TECHAPYRÃ)
Las saudaçones (Maiteikuéra)

- Mba'éichapa neko'ẽ?
- Cumo amanheciste?

Mba'e = cousa, algo
icha = cumo
pa = sufixo d'anterrogaçon

ne = cunjugaçon de modo 'chendal' de l "tu" antes de palabras nasales
ko'ẽ = amanhecer

OUTRO EISEMPLO (AMBUE TECHAPYRÃ)
- Mba'éichapa nde pyhareve?
- Cumo stá la tue manhana?

- Mba'éichapa nde ka'aru?
- Cumo stá la tue tarde (hourário del almuorço)?

- Mba'éichapa nde asaje?
- Cumo stá l tou çcanso de l almuorço? (Cuido que l guarani ye la única lhéngua cun ũa saudaçon pa l hourário de l almuorço i l çcanso)

- Mba'éichapa nde/pende pyhare?
- Cumo stá la tue/buossa nuite?

La repuosta a aquestas preguntas puóden ser:
- Iporã, aguyje. / Ivai. / Iporãiterei. / Che che porã.
- Stá bien, oubrigado. / Stá mal. / Stá mui bien. / Stou bien.

L mais antressante nesta lhéngua ye que, quando an mirandés tenemos ls pronomes i preposiçones, an guarani eilhas son partículas que júntan-se a la palabra ouriginal i bai-se a anserir mais sufixos ó prefixos. Eisemplo:

kuaa - saber
reikuaa - tu sabes
reikuaase - tu quieres saber
reikuaave - tu sabes mais
reikuaaseve - tu quieres saber mais
reikuaasevérõ - se tu quejires saber mais
reikuaasevépa - quieres saber mais?

Esso es un pequeinho eisemplo de l que ando a studiar i daprender. Ah!, tamien estou a studiar l catalan. "Per això estic senza temps per el mirandès" (Por esso ando sien tiempo pa l mirandés).

Se quejires saber mais, screbe-me!
(Reikuaasevérõ, ehai chéve!)

29/05/15

Lhona



Bitorino mercou uns çapatos nuobos nua feira i lhougo que chegou a casa fui-se a pie de la tie i percurou-le:

- Einés l que achas?

- Acho l quei?

-Nun bés nada de defrente?

-Nó….

Bitorino fui a sou quarto de drumir, tira toda la roupa i torna an pie de la tie todo znudo só culs çapatos calçados.

-I Agora? Yá bés algua defrença?

- Nó. L “couso”, cuntina çpindurado para baixo, assi cumo staba onte i cumo bai star manhana.

-I sabes porquei el stá çpendurado para baixo?

Percurou Bitorino.

- Porquei?

Respundiu Einés.

-Porque stá a mirar pa ls çapatos nuobos!


-Hum…anton bien podies tener mercado un chapéu …

Catrina Certeza


Aqui bai ua sugeston de leitura anque nun seia an lhéngua mirandesa...

Este lhibro yá data de 1988 mas you só l li nestes dies. Nun sei se eisiste ua traduçon pertuesa para quien tenga miedo de nun antender la stória (assi i todo nada cumplicada), cuntada ne l oureginal an francés, por Patrick Modiano que recebiu, l anho passado, l prémio Nobel de lhiteratura. Ls zeinhos que tamien son mui guapos son de l'outorie de Jean-Jacques Sempé. Talbeç este nome tamien bos diga qualquiera cousa....! L lhibro lei-se mui bien i ye angraçado. Aqui bai anton esta sugeston...

25/05/15

Bideo - Jogo de l fito

-Este bideo fui sacado ne l die de ls "Jogos Populares" pormobidos pul'Associaçon "Sol Nascente" de Zenízio limpassado.
-L sítio fui ua cortina eili bien arrimada a la sede de l'Associaçon.



23/05/15

La bielha bicicleta



Siempre gustei de çporto.

Nun sou perdido por nanhun deilhes, duns gusto mais que doutros, cumo quaije todo na bida, i cumo cúmben que seia para que nunca me deixe amboubar.

An mie casa habie ua bicicleta, ua “pasteleira” cuido que era assi que se dezie, miu pai cuido que nunca gustou d’andar de bicicleta, dezie que ls pies na tierra era adonde se sentie bien. Ls rapazes çputabamos la bicicleta i nun sendo you l mais bielho, andaba muito poucas bezes. Até queilha fui mercada pa l mais bielho i só muito mais tarde que agarrei la licença an Miranda.

Agora l ciclismo ye ua de las cousas que admiro, çporto de fuorça i rejisténcia, quando essa fuorça ye berdadeira, nun ten drogas ye d’admirar l que ls ciclistas lhúitan, pedálan, ambora la redadeira parte de la corrida me deixe un pouco triste. Ou seia quando beio ciclistas, siempre a fazer ronha, ancostados als outros, solo de beç anquando bótan uns spurriones pa ls outros béren.

 Esses mesmos quando yá cula chegada (meta) a la bista de todos, míran al sou redor, para ber qual ye la posiçon de ls cumpanheiros i de quien çputa la corrida, i zás ende nun sfregante quieren passar la meta an purmeiro lhugar.

 A miu ber nun stá cierto, peçque la bitória nun stá reserbada para quien puxou, trabalhou i lhuitou durante la corrida.


Mas esso sou you a pensar, se calha l mundo ye mesmo assi, stá talhado para que séian siempre ls mesmos a ganhar, mesmo que nun téngan feito nada pa l merecer. 



22/05/15

Anformaçon




(Fuonte d'anformaçon)


- Dá que pensar.

- Sendo de cieto modo l mirandés ua lhéngua falada, por este numaro, podemos ber quales las çficuldades que ten an se mantener.

-Ua cousa ye haber giente outra cousa ye l´aldé quedar zerta.(L mesmo acunteciu culas demais aldés de l praino, de l território de la lhéngua)

20/05/15

L curador







Ne l tiempo de mie mai, se fusse bibe astanho fazie ciento i un anhos d’eidade.

Dezisse que un de ls melhores curadores era la çurça. You siempre acraditei, i quien sou you para nun acraditar ne ls mais bielhos an special ls mius pais que fúrun la melhor i mais taluda referéncia ne l que toca a sabedorie, spriéncia de la bida.

Mas todo esso tenie a ber cula chicha, todo esses cundimientos nun tenien nada a ber cula alma nien cul coraçon.

Nun sei porquei, nestas cousas de l’alma de l coraçon, las paixones i zgustos nunca habie grandes cumbersas cun naide, era cumo se fusse un rincon sagrado, an que la preocupaçon percipal era nun falar muito, nun dar a saber la grandura quier de ls amores quier de las falsuras, cumo quien diç de las traiçones. Tenien-se, sufriesse, nacien i morrien i falar deilhas era cousa proibida. Mas pula cierta sien l saber l melhor curador era l tiempo, esse era pula cierta l remédio para esta maleita.
 Al percípio la delor ye fuorte, cunsumie ls sentidos, adominaba ls pensamientos, queima que nien tiçon sacado de l lhume, andasse de monco caído, mas deixasse passar, la delor amorrinha, seca, las palabras i las rezones pa las çculpas tamien yá nun s’ancúntran.
L tiempo, esse milagreiro sana las fridas, quantas bezes repon la berdade, i amostramos que hai bida para alhá de las paixones.
Porque paixones i traiçones siempre las houbo, las melas por eilhas deixadas ye que serán defrentes.

A ua berdade chego you hoije, quien mais s’antrega mais sufre, puode ser an siléncio, apartado de l mundo mas l sufrimiento stá bien a la par de la grandura de l amor que s’agarra.

Até se puode dezir que amar i sufrir son las mechas de la bida, s’assi nun fusse talbeç la bida nun tubisse sentido, serie ua cousa sien sabor.

Mas nun hai cousa mais eirrada, l sufrimiento nun fai falta a naide.

Assi cumo nadie ten l dreito de fazer sufrir.

L tiempo ten birtudes.



19/05/15

Zbirar




Hai cachicos na bida que pouco mais queda que nun seia       quedarmos an siléncio.

I ne ls redadeiros tiempos esses cachicos son bezes de mais, hai que mirar la bida dun jeito lhimpo.

Puro anganho este mirar.

La bida al redor peçque stá chena, de bezinos, amigos, parientes, cumpanheiros, siempre pensando que son parte dun todo.

Que nunca stan loinge.

Partilhar las tristezas i alegries.

Porque la bida ten destas cousas, la bida a Dius pertence, i nós humanos solo somos dunhos deilha por cundiçon.

Siléncio.





14/05/15

Lisboua, Cachico de l Cielo na Tierra.






 La Maçcara Eibérica passeou-se na baixa lisboeta. De uolhos sbugalhados las personas quedában se a scuitar i mirar todo aqueilhe sonido-quelorido. Ls chocalhos rujan çpindurados de ls quadriles de ls maçcarados. La bestimienta bariada i quelorida nun deixaba a naide andefrente. Habie muitas arremetidas de maçcarados  a sfregáran nas rapazas cul arrolhar sonante i eilhas soltában risadas de cuntentamiento  receloso.


Tubíran folgo ls Gaiteiros de Mogadouro que nun se cansórun de tocar i ls pauliteiros de Miranda a bater palos cula fuorça de fazer parar turistas para sacar retratos. Parabienes a dambas las dues Cámeras Municipales i sous persidentes.


La nuite stube caliente. Nun se cabie na praça de l Rossio, adonde ls Galandun Galundaina cantórun i ancantórun.


Son estes eibentos buonos para possiblitar l ajuntouro de muitos de ls cunterránios a bibir na grande Lisboua. Son las nuossas tierras, las nuossas tradiçones, l que buemos an tiempos de ninos que mos faç star eilhi.


L çfile ampeçaba na Praça de l Municipio de Lisboua. Sabie you que l chocalheiro de mie tierra, Bempuosta, íba partecipar. Andube a buoltas até lo ancuontrar. Acheguei me al cantico i dei de caras cun personas que nun pensaba ancuontrar i fui buono. Dar un abraço ó un beisico a quien coincemos i estar antre ls de la nuossa tierra ye tener un cachico de l cielo na tierra.


Anquanto eilhi stubímos deu para mirar alredror i ber que l mesmo se passaba culs doutras tierras. De l cunceilho de Mogadouro: Tó, cun sou Farandulo; Bruço cul Soldado i Sécia; de l cunceilho de Miranda de l Douro: l Bielho i la Galdrapa de S.Pedro de la Silva. Estes stubíran eilhi a nuosso lhado i deu para perceber l quanto le gustaba estar antre ls sous. Ls Caretos de Podence nun çcansaban cun sues chocaladas, i tamien nuossos amigos i bezinos spanholes que muito animórun l çfile.


Bondada mirar alredror i ber la alegrie na cara de todos. L nuosso cuntentamiento de estar cun muitos que yá nun bíamos hai muito i apuis ancuontrá los eiqui, fuora de la tierra, ye cumo mos calcer al lhume an tiempos d’ambierno a buer ua pinga, quemer ua chouriça i dar dues de cumbersa. Nuossas bidas merecen cachicos assi.



Parabienes als ourganizadores i partipantes.

Lisboua, 10 de maio de 2015