


Quedará nos puiales de las jinelas de l lhado de fuora a apanhar l fresco de la nuite i apuis a apanhar l sol de die, cubierta cun papel fino, para que se seque.





An tiempo de eileiçones ye siempre ouportuno lhembrar als partidos, que mos ban a repersentar, cumo ye amportante l ansino de la la lhéngua mirandesa. Hoije l mirandés ye ansinado an todos ls anhos de ansino ne l cunceilho de Miranda, mas hai que alhargar esse ansino al cunceilho de Bumioso, adonde l mirandés se fala an algues aldés. Ye un ampobrecimiento pa l cunceilho de Bumioso nun dar atençon al mirandés: ser probe i çperdiçar ua de las sues mais grandes riquezas ye pura cegueira i stou sperançado de que esse tiempo de çprézio pul mirandés será arrepassado mais cedo ou mais tarde i esta altura de las eileiçones ye buona para relhembrar esso.
L ansino de l mirandés nun puode quedar ancerrado andrento de ls dous cunceilhos adonde se fala. A la ua, ten que chegar a la ounibersidade, al menos a ua deilhas, adonde ten de ser criada, nas cundiçones possibles, ua cadeira de lhéngua mirandesa. A la outra, porque pensamos que dében de poder ser ouiferecidos cursos de mirandés an qualquiera scuola de l paiç adonde haba cundiçones, cumo deciplina de scuolha i de anriquecimiento de l curriculo i çque haba quien puoda dar essa cadeira. Stou cumbencido que an alguns sítios esso serie possible.
Mas nun se trata solo de tener an cuonta ls sítios adonde l mirandés ten de ser ansinado. Hai que mirar tamien pa las cundiçones an que esse ansino se dá nas scuolas adonde ye ansinado. Antes de mais, l ansino de l mirandés ten de passar a oubrigatório, inda que se stableça un prazo para tal acuntecer. Mas inda que se mantenga cumo deceplina de scuolha, nun puode star lhemitado a ua aula por sumana, recebindo ls piores hourários i todo se fazendo para que ls alunos nun se scríban na deciplina de lhéngua i cultura mirandesas. Para esso, hai que le dar denidade i carreira als porsores de mirandés i fazer algo pula sue formaçon i pul stablecimiento de porgramas que séian seguidos ne l ansino. Para todo esto poderie ser eissencial la eijistença dua anstituiçon central de l mirandés, de natureza stadual, cumo dezimos nun outro artigo desta Fuolha Mirandesa.
Hai inda que zambolber cursos de mirandés para adultos i zambolber cursos an mirandés antegrados nas chamadas Nuobas Ouportunidades. Desso yá eiqui falemos noutras alturas, i inda tornaremos a falar mais alantre, yá que mais antressa a las eileiçones locales.
Amadeu Ferreira
.jpg)





Habie un tiu que siempre qu’íba a l’eigreija de la sue tierra, íba cun dues antençones, star a missa i sacar uns centimos de las smolas, un centimos nada mais, nun era muito de la buntade del ser tan pouco, (tanto se ye lhadron roubar un teçton cumo un milhon) que ne ls tiempos que cuórren la cousa tamien nun stá buona pa la caridade, las algibeiras ándan debalde.
Mas la sue cuncéncia inda nun staba çafada de todo i sabie que esses céntimos nun le pertencien éran pa ls mais probes, i por pensar assi rogaba siempre perdon a nuossa Senhora i a Jasus cula pormessa que era la redadeira beç, que s’íba a eilha i de s'eimendar.
L pior era que este bíçio nun tenie cura i el eimenda tamien nó, i cuntinaba a roubar smolas i a pedir perdon.
Até que un die, cumo diç l pobo “tantas bezes l cacharro bai a la bica que un die alhá fica” l sacristan dou pur eilha, i scundiu-se atrás de la státua de Jasus.
L tiu fui-se a las smolas lhimpou la caixica i de seguida an zinolhos delantre de nuossa Senhora pediu perdon.
Fui-se a Jasus i dixo, perdona-me mais ua beç
L sacristan que staba atrás respundiu:
-Nun te perdono…
L tiu nun stubo cun meias medidas i dixo-le:
-Tu inda yes un garoto! Ah! Ah! ….tue mai yá me perdonou.
(Eiqui deixo esta pequeinha lhona, nun quiero oufender a naide, cuido que este spáçio tamien merece alguas de beç anquando, çque séian lhimpas, pa to las eidades i democráticas)
Guarda ne l brilho de ls sous uolhos
I nun ye d’agora que nun gusto, todo ben bien de loinge, çque fui ounhado an garoto.
Nascido i criado nua aldé adonde ralo era la puorta que nun tenie gateira, tamien las nuossas las tenien, seinhas que por ende mandriában muitos. Nun ye porque ls mius nun se trubissen sforçado para you gustar, nun tener lhougo de pequerrico afeiçon pur este bichos (bechanos)
Nun ténen cuontas las bezes que fui amenaçado pur dar uns cuntapies i amporriones neilhes pa l borralho, i cunfesso. you só nun gustaba de l fazer cumo adoraba botar un tiçonico ne l rabo quando a las nuites ne l serrano s’arrimában a la calor de la braseira ronronando.
Mi bó nien m’oubi, mas tengo rezones de sobra para nun gustar deilhes, an special quando son assanhados, las seinhas de las arrebunhadelas quedórun para siempre.
Yá crecido fiç un sfuorço, esso fiç para antender quales las culidades que estes bichos tenien, al que fazien, que serbício prestában a la houmanidade para tener l perbileijo de morrar cun nós.
Nun ancuntrei nanhun.
Porque quemer ratos nun ye birtude, esso son ls primos campesinos, quando cómen, porque ls citadinos nien esso fázen, cumpanhie a las pessonas ye ua maneira de dezir, porque anton tamien un nobielho de lhana la fai, todo aquel que se goberna cula cumpanhie dun gato nunca sabe l que ye buono la cumpanhie doutro ser armano del, i hai tantos que la dan i deilha percísan.
Son spiertos l que bonde para ser l maior mandrion (parasita) de l reino de ls bichos caseiros, nun se déixan amansiar nien anganhar, se mos déixan passar la mano pul lhombo ye porque ls gobernamos, nun fusse esso passában eilhes las patas pula nuossa mano culas facas afiladas.
Seian eilhes, Somali, Siamês, Turkish angora, Madgloll. Persa, Pelo Curto Brasileiro, Munchkin, Manx, Himalaio, Bengal, Abissínio, etc … só ls aceito porque tengo l deber de nun alterar las reglas de la natureza i fui eiducado a tener respeito pur to ls seres bibos, quier guste quier nun guste.
Tamien respeito ls que gústan deilhes, ye esse l miu percípio, quien sabe, mesmo nun gustando de ls assanhados bengo a gustar de ls fedorentos.
Antonho Carrasqueiras

L aire assoprou
Tan doce i sereno,
Topou-me al de lebe
Girou sentimientos
Drumientes, calhados
Que an bolo rasante
Topórun l suolo...
L fondo de l'alma
Streformou-se an quelor d'ouro
Ocre ó laranja...
Dou fruitos yá secos
Dun doce amargoso
Surgiu l outonho
Na borda del miu coraçon.
(Nun die de sol que antecipaba l outonho)
S:)
------------------------------
Poema de Outono"
O vento soprou
Tão doce e sereno,
Tocou-me ao de leve
Gerou sentimentos
Dormentes, silentes
Que em voo rasante
Tocaram o chão...
O fundo da alma
Transformou-se em cor de ouro
Ocre ou laranja...
Deu frutos já secos
De um doce amargo
Surgiu o Outono
Na aba do meu coração.
(Num dia de sol que antecipava o outono)
S:)